Dikte, binnenradius en hoek → K-factor, buigaftrek en uitslaglengte
| Verschil op de uitslag |
|---|
Inventor: Sheet Metal Defaults › Edit Unfold Rule › Linear › KFactor Value
Richtwaarden voor luchtbuigen (air bending). De rij en kolom van je invoer zijn gemarkeerd. Bij nadrukken of munten (bottoming, coining) ligt K hoger, voor staal ongeveer 0,44–0,47.
| Materiaal | r/t ≤ 1 | 1 < r/t ≤ 3 | r/t > 3 |
|---|---|---|---|
| Staal (S235, DC01) | 0,38 | 0,43 | 0,50 |
| rvs (304, 316) | 0,40 | 0,45 | 0,50 |
| Aluminium | 0,33 | 0,40 | 0,50 |
| Koper / messing* | 0,33 | 0,40 | 0,50 |
* Koper / messing: aanname, waarden van zacht materiaal (gelijk aan aluminium).
De uitkomsten zijn richtwaarden. De werkelijke K-factor hangt af van de pers, de matrijs, de walsrichting en de partij materiaal. Maak bij kritieke maten altijd een proefbuiging. Je blijft zelf verantwoordelijk voor je ontwerp en de berekening.
DIN 6935 is opgesteld voor staal; voor aluminium en koper is de formule een benadering. De K-factor geeft aan waar de neutrale lijn ligt: op K × t vanaf de binnenkant. Die lijn verandert bij het buigen niet van lengte.
BA = π × A / 180 × (r + K × t)
OSSB = (r + t) × tan(A / 2) · BD = 2 × OSSB − BA
Uitslaglengte = L1 + L2 − BD
DIN 6935: k = 0,65 + 0,5 × log₁₀(r / t), k ≤ 1 → K = k / 2
DIN 6935 legt de neutrale lijn op k × t / 2; daarom is de K-factor hier de helft van de DIN-waarde k. Voor r/t ≥ 5 is K = 0,5 (midden van de plaat).
Terugrekenen: BD = L1 + L2 − gemeten uitslag, BA = 2 × OSSB − BD, K = (BA × 180 / (π × A) − r) / t.
In Inventor staat de K-factor in de uitslagregel (Unfold Rule): Sheet Metal Defaults → Edit Unfold Rule, Unfold Method = Linear, waarde KFactor Value (standaard 0,44). De plaatwerkregel zelf heeft geen tab Unfold. Wil je per dikte een andere waarde, gebruik dan een buigtabel (Bend Table) of een regel per dikte.
Drie gevallen die je met de formules kunt narekenen. Met de knop zet je dezelfde invoer in de tool.
r/t = 1 → tabel K = 0,38. BA = π/2 × (2 + 0,38 × 2) = 4,335 mm; OSSB = 4 mm; BD = 3,665 mm. Flenzen 50 en 30 → uitslag 76,34 mm.
r/t = 2 → k = 0,65 + 0,5 × log₁₀ 2 = 0,801 → K = 0,400. BA = π/2 × (6 + 1,2) = 11,31 mm; OSSB = 9 mm; BD = 6,69 mm. Flenzen 40 en 40 → uitslag 73,31 mm.
r 1,5, 90°, flenzen 50 en 50, gemeten uitslag 97,2 mm → BD = 2,8 mm, BA = 3,2 mm → K = 0,358.
De ervaringswaarde voor rvs 3 mm bij luchtbuigen met een V24-matrijs en een binnenradius van ongeveer 5 mm (r/t ≈ 1,7) is K ≈ 0,40, met een bandbreedte van 0,39–0,41. De vuistregeltabel geeft voor rvs bij 1 < r/t ≤ 3 een grovere 0,45, dus de ervaringswaarde ligt lager. Gebruikt je kanter een andere matrijs, dan verandert K mee: vul dan de waarde van je kanter in.
Bij luchtbuigen geeft de tabel voor staal (S235, DC01) 0,38 bij r/t ≤ 1, 0,43 bij 1 < r/t ≤ 3 en 0,50 bij r/t > 3. Voor aluminium zijn dat 0,33, 0,40 en 0,50. Bij nadrukken of munten ligt K hoger, voor staal ongeveer 0,44–0,47.
Uitslag = L1 + L2 − buigaftrek (BD). Voorbeeld: staal 2 mm, binnenradius 2 mm, 90°, K = 0,38. Dan is BA = π/2 × (2 + 0,38 × 2) = 4,335 mm, OSSB = 4 mm en BD = 2 × 4 − 4,335 = 3,665 mm. Met flenzen van 50 en 30 mm is de uitslag 76,34 mm.
Meet de uitslag van een proefstrook en de buitenmaten van het gebogen deel: BD = L1 + L2 − uitslag. Voorbeeld: rvs 1,5 mm, r = 1,5 mm, 90°, flenzen 50 en 50 mm, gemeten uitslag 97,2 mm. Dan is BD = 2,8 mm, BA = 2 × 3 − 2,8 = 3,2 mm en K = 0,358.
De Linear K-factor in de uitslagregel (Sheet Metal Defaults › Edit Unfold Rule › Unfold Method Linear › KFactor Value) staat standaard op 0,44. Bij rvs 3 mm met een V24-matrijs (r ≈ 5 mm, 90°) scheelt K = 0,44 ten opzichte van K = 0,40 ongeveer 0,19 mm per buiging in de buigtoeslag. De Flange Angle in Inventor is de buighoek A (0° = vlak): kies hier “Buighoek A”. Standaard in het Inventor-sjabloon: 0.44.
De getallen komen uit de tabel, de voorbeelden en de ervaringswaarde hierboven. Maak bij kritieke maten altijd een proefbuiging.
Werk je in Inventor? Bereken ook O-ringgroeven voor zuiger en boring, met een iLogic-export. Alle rekenhulpen vind je op de homepage van Design Calculations.